FreeStyle Libre parmak delerek yapılan kan ölçümlerinin yerine güvenle geçebilir mi?

 

Son birkaç yılda kanda şeker ölçümü yapan cihaz teknolojisinde diyabetli konforuna odaklanan ve diyabetin kontrol altına alınmasını kolaylaştıran önemli gelişmeler söz konusu oldu. Özellikle deri altından ölçüm yapan kendi kendine şeker ölçüm cihazları, acı hissini en aza indirmesi, rahatsız edici olmaması, her koşulda ölçüm yapabilmesi gibi avantajlarıyla öne çıkıyor. Flaş Glikoz Takip Sistemi adı verilen söz konusu yeni şeker ölçüm yöntemi de şeker seviyesini sürekli olarak ölçerek, depolamaktadır. Grafiklere dönüştüren, uyarıda bulunan, şeker verilerini değerlendiren yazılımı ile de süreci yönetmeyi kolay kılar.[1]

 

Söz konusu flaş glikoz takip sistemlerinin en önemli ayırt edici özelliği ise kandan değil deri altındaki sıvıdan ölçüm yapmaları.[1] Bu da akıllara doğru ölçüm yapabiliyorlar mı sorusunu getiriyor.

 

Sensörlü sürekli şekeri ölçüm cihazlarının öncülerinden olan FreeStyle Libre sürekli şeker ölçüm cihazını, sundukları sonuçlar açısından en yaygın şekilde bilinen parmaktan kan örneği alarak kanda glikoz seviyesine bakan cihazlarla karşılaştıralım:

 

Hangisi güvenilir: Kanda şeker bakmak mı interstisyel sıvıdan şeker ölçümü yapmak mı?
Kan örneği alarak glikoz ölçümü yapmakla deri altındaki interstisyel sıvıdan ölçüm yapmak arasında güvenilirlik açısından bir fark yoktur. [1,2] 

 

İnterstisyel sıvıdan kan şekeri nasıl ölçülür?


Sensörle yapılan glikoz ölçümleri interstisyel sıvıdan yapılır. Bu sıvının kısa adı, ISF şeklindedir ve cildin altındaki doku hücrelerinin çevresindeki ince sıvı tabakasıdır.[2] Yukarıda da bahsettiğimiz gibi FreeStyle Libre ile parmak delerek ölçüm yapan glikometreler arasında en büyük fark, şeker ölçüm sensörü ile kandan değil cildin altındaki doku hücrelerinin çevresindeki ince sıvı ile ölçüm yapılmasıdır.[3] ISF baz alınarak yapılan glikoz okumalarının glikoz seviyesini yansıtma konusunda güvenilir olduğu kanıtlanmıştır.[2]

 

Kan örneğinden şeker ölçmekle interstisyel sıvıdan ölçmek arasında ne fark var?


Kan glikozundaki değişikliklerin ISF glikozuna yansıması 5-10 dk'lık bir gecikme ile olmaktadır. Parmaktan ölçümle yapılan glikoz okuması ile sensörün glikoz okuması her zaman eşleşmeyebilir. Çünkü bu iki ölçüm çeşidi birbirlerinden farklıdır.[2]

 

İnterstisyel sıvısından ölçüm yapmakla kandan ölçüm yapmak arasındaki farklardan biri de ölçümün kolaylığıyla ilgilidir. Parmaktan ölçüm yapan cihazlarda parmak delmek ve kan akıtmak gerekirken deri altı sıvısından ölçüm yapıldığında buna gerek kalmaz. Kan damlası gerekmez ve acı hissi vermez. Kola takılan ufak bir sensör, gece ve gündüz otomatik olarak glikoz ölçümü yapar ve ölçümleri saklar. Bu açıdan cihazın kullanımı, son derece pratiktir.[1,2]

 

Glikoz düzeylerini kolaylıkla yönetmek mümkündür. Burada sürekli kanda şeker ölçümü ile süreci takip etmek, beslenme ve egzersizi planlamak sonuçları da gidişatı da değiştirebilir. Ancak parmak delerek ölçüm yapmanın zorluğu, pek çok diyabetlinin durumu takip etmekten kaçınmasına neden oluyor. Bu nedenle de yine flaş glikoz takip teknolojisinin parmak delmeye ihtiyaç duymamasının büyük bir önemi var. Araştırmalar gösteriyor ki diyabetlilerin sadece üçte biri şeker ölçümlerini hekimlerinin önerdiği şekilde yapabiliyor. Parmak delerek yapılan şeker ölçümü esnasında yaşanan zorluklar, düzenli takibi engelliyor. [1]

 

Kaynak 1: Diyabet Yönetiminde Kan Şekeri Takibinin Önemi Uzm. Hemşire Şenay Zuhur

Kaynak 2:Sürekli Glukoz İzleminin Etkin Kullanımı Prof. Dr. Şükrü Hatun Prof. Dr. Oğuzhan Deyneli Doç. Dr. Gül Yeşiltepe Mutlu Diyetisyen Tuğba Gökçe Uzman Klinik Psikolog Serra Muradoğlu Uzman Çocuk Diyabet Hemşiresi Ecem Can Uzman Diyabet Hemşiresi Eda Nur Çilingiroğlu
Kaynak 3: FreeStyle Libre Ürün Bilgisi

 

ADC-44241 v.1.0 09/21